Międzynarodowy Dzień Przewodnika Turystycznego – 21 lutego 2018 r.

Już po raz jedenasty przemyscy przewodnicy pokazali obiekty i miejsca, które są silnie wpisane w historię Przemyśla. W tym roku obiektem, na którym się skupili, były dominujące nad starym miastem budynki Karmelitańskie, czyli Kościół pw. Św. Teresy z Avila i klasztor karmelitów bosych oraz Kościół pw. Matki Bożej Szkaplerznej i klasztor karmelitanek bosych. Intensywne zwiedzanie zaczęło się już od godziny 10:00 i odbywało się według wcześniej ustalonej trasy – tak, aby pokazać jak najwięcej, oraz opowiedzieć o historii, wykorzystując tajemnicze przejście ogrodem pomiędzy Karmelitami a Karmelitankami.

W Kościele Karmelitów Bosych zwiedzających zachwycała piękna rokokowa ambona w kształcie trójmasztowego okrętu uzbrojonego w działa i z kotwicą przy dziobie, a sterem na rufie. Późnobarokowe ołtarze boczne, m.in. Matki Bożej Szkaplerznej, św. Józefa, św. Teresy z Lisieux, św. Jana od Krzyża, dzięki swojej bogatej ornamentyce rocaille stanowią wysoką klasę artystyczną, o której można opowiadać godzinami.

Specjalnie na potrzeby zwiedzania zostały otwarte krypty grobowe pod zakrystią, w których znajdują się pochówki zakonników pochowanych po 1990 r.

Działalność zakonu Braci Najświętszej Maryi Panny z Góry Karmel w Przemyślu (czyli Karmelitów) zostaje przerwana kasacją zakonu, gdyż decyzją cesarza austriackiego Józefa II Kościół i Klasztor zostaje przekazany na użytkowanie grekokatolikom, którzy działali w tych obiektach do 1946 r. W celu nadania kościołowi cech świątyni obrządku wschodniego dokonano wielu zmian, m.in. rozebrano ołtarz główny, w miejsce którego wstawiono ikonostas, wzniesiono na dachu kopułę, zamalowano freski. Pierwotny wygląd kościoła i klasztoru karmelici przywrócili dopiero w latach 90 minionego wieku i sukcesywnie zabiegają o dalsze prace konserwatorskie, m.in. o remont drzwi głównych kościoła. Jednak aby te starania się powiodły, potrzebne są środki finansowe, o czym przewodnicy informowali i zachęcali do datków.

Obok najstarszego, XVII-wiecznego fresku „Adoracja Krzyża”, znajdującego się na korytarzu klasztoru oraz oglądając mały i duży wirydarz przewodnicy przeprowadzali grupy, schodząc aż do piwnic, gdzie znajdują się fundamenty dworu Jana Herburta, w którym przed budową klasztoru zatrzymali się bracia karmelici. Wyjściu z obiektu klasztornego do ogrodu z widokiem na zachowane XVII-wieczne mury miejskie towarzyszyło zdziwienie i zachwyt. Wrażenie potęgował też sam widok neogotyckiego kościoła i klasztoru karmelitek bosych. Wyjście schodami do najwyżej położonej świątyni w Przemyślu było nie lada wyczynem sprawnościowym, szczególnie biorąc pod uwagę warunki zimowe. Ceglany mur, sięgający miejscami 9 metrów wysokości(!), stwarza wrażenie niedostępności i zamknięcia. I rzeczywiście, Klasztor Sióstr Karmelitanek Bosych jest klasztorem klauzurowym i raczej nie ma możliwości jego zwiedzania. Zaś do Kościoła pw. Matki Bożej Szkaplerznej można wejść na mszę św. codziennie o godz. 7:15 lub w niedzielę i święta. Intrygujące i obfitujące w pytania były opowieści o życiu zakonnym sióstr Karmelitanek, które zgodnie z zaleceniami Reguły i Konstytucji każdą wolną od zewnętrznych zajęć chwilę winny spędzać w samotności w celi, oddając się modlitwie, studium lub pracy.

Niestety, obiekty ww. były tak bogatymi w historie  i wdzięczną atrakcją do zwiedzania, że nie udało się wszystkiego powiedzieć i pokazać w ok. 2-godzinnym zwiedzaniu. Ostatnia grupa wyszła o godz. 16:00, a zakończeniem obchodów Dnia Przewodnika była Msza Św. z poruszającym kazaniem Ojca Piotra. Z przyczyn zdrowotnych planowany występ kwartetu smyczkowego nie odbył się, za co organizatorzy ze smutkiem przepraszają.

Przewodnikami zaangażowanymi w tegoroczne przedsięwzięcie byli: Stanisława Bańcarz,  Piotr Bednarz, Ewa Dudek-Ciróg, Barbara Gerula, Anna Gołąb,  Stanisław Góralewicz, Beata Hop, Leszek Koman, Marta Kroczek, Piotr Michalski, Marzena Opaluch, Jan Podolski, Elżbieta Rozmus, Halina Stadnik, Krzysztof Stadnik, Marcin Stecura,  Michał Thier, Janusz Wojtasiewicz, Krzysztof Zaleski, Halina Zasadny.

Koło Przewodników Turystycznych PTTK w Przemyślu składa serdeczne podziękowania Przeorowi Klasztoru i zarazem proboszczowi parafii pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa Ojcu Piotrowi Krupie i Matce Alinie Przełożonej Sióstr Karmelitanek Bosych za współpracę przy organizacji zwiedzania; Panu Prezydentowi Miasta Przemyśla i Staroście Przemyskiemu za objęcie patronatem i wsparcie finansowe. Dziękujemy również wszystkim pozostałym, którzy przyczynili się do organizacji i przebiegu naszej imprezy. Zakończę w tradycyjny już sposób – do zobaczenia za rok w dniu 21 lutego!

M. Kroczek – Prezes Koła Przewodników Turystycznych PTTK w Przemyślu.